X
تبلیغات
  2012 - اساس تقویم مایاها

  2012

اساس تقویم مایاها
مایاها 17 تقویم متکی بر نظام کیهانی داشتند . برخی از این تقویمها به زمان های بسیار دور ، حدودا ده میلیون سال پیش باز می گردد و چنانمتفاوتند که برای سردرآوردن از محاسبات آن ها به منجم ، طالع بین ، زمینشناس و ریاضی دان احتیاج است. از بخت خوب ما ، تنها لازم است فقط با سه تااز این تقویم ها کار کنیم.
تقویم ها مهم مایاها
دو تقویم یاد شده ی مایاها عبارتند از : یکی تقویم خورشیدی سهل استفاده بهنام هاب و دیگری تقویم مرموز و تزولکین . آنها این دو تقویم را با همتلفیق کرده بودندوتقویم خورشیدی را در وهله ی اول ، برای استفاده علمی ونیز در کشاورزی مورد استفاده قرار می دادند. این تقویم متشکل از365,242129 روز بود که عملا بسیار دقیق تر از تقویم گرگوری (تقویم رایجامروزین) ، که دقت 365,242500 روز است ، می باشد ، سال ها هاب طوری در نظرگرفته شده بود که با انتقال خورشید به سمت الرأس آغاز از 16 ژوئیه شروع میشد . تقویم دیگر معروف به «شمارش طویل» ، برای مراجعه به تاریخ و ثبتوقایع به کار می رفت . هر رویداد ، با شماره ی روز های که از وقوع آن نسبتبه 13 اوت 3113 پیش از میلاد مسیح می گذشت ، محاسبه می شد. بر اساس شواهدباستان شناسی ، سال 3113 پیش از میلاد قبل از ظهور تمدن مایاها بودهاست.در این تاریخ چه اتفاقی افتاد که مایاها آن را چنین با اهمیت میپنداشتند ، آن قدر که آن را هم چون زادروز عیسی به عنوان مبدأ تاریخ خودقرار دادند ، کسی به درستی نمی داند ، اما شاید یادبود گشایش آخرین عصربزرگ مایاها بوده است .شمارش تقویم «شمارش طویل» چنین آغاز می شود:«کین»معادل 1،«وینال» معادل 20، «تون» معادل 18 دوره ی «وینال» [ یا 360 کین یا360 روز] ، «کاتون» معادل 20 «تون» یا 7200 روز یا معادل 19 سال و 73 روز، «باکتون» معادل 20 کاتون یا 1440000 روز یا 394 سال و 52 روز و به همینترتیب تا به «آلواتون» می رسیم که معادل 23,040,000,000 روز یا 63,080,082سال می شود !مایاها دوره های 5125،40 ساله داشتند که هر یک معادل 13باکتون 144000 روزه بود . هر چرخه از 13 باکتون ، یک دوره یا یک چرخه یبزرگ به حساب می آمد ؛ یک دروان تاریخی به خصوص .در اسطوره شناسی مایاها،هر چرخه ی شمارش بزرگ ، عصری از جهان است که در آن رب نوع ، سعی در خلقمخلوقات پارسا و مطیع دارند.
دروه های خلقت بر اساس اسطوره شناسی مایاهااولیندوره با خلق زمین آغاز شد ، به طوری که سر و کله گیاهان و موجودات ، برروی زمین پیدا شد . بدبختانه به خاطر فقدان قوه ناطقه پرندگان و حیواناتقادر به ادای احترام به رب نوع ها نبودند و نابود شدند . در دوره ی دوم وسوم ، رب نوع ها انسان ها را از گل و چوب آفریدند ، اما این ها نیزخوشایند واقع نشدند ، از میان برداشته شدند.در حال حاضر ما در دوره چهارمد نهایی ، دوره معاصر ، انسان کاملا کارا ، به سر می بریم . بسیار محتملاست که منظور از این دوره ها ، اشاره به تغییر تکاملی بوده است ؟
آخرین روز دنیا در تقویم مایاها
آخرین روز از دوره ی اخیر (با احتساب هر دوره 5125,40 سال ، یا معادل 13باکتون 144000 روزه ) با در نظر گرفتن روز شروع آن ( 13 اوت 3113 پیش ازمیلاد ) ، که در آغاز مقاله نیز بیان شد ، روز 21 دسامبر 2012 میلادی است؟ آیا دنیا در این روز واقعا به پایان خواهد رسید؟

رب نوع =فرشته ای که حق طبیعت برای پرورش و حفاظت هر نوع نباتات و حیوانات و جمادات مقرر کرده است.

مایاها
حدودا برای مدت 6 قرن، از سال 300 تا 900 میلادی، تمدن مایا در زمینهایپست گواتمالا و مکزیک کنونی رونق گرفت. بسیاری از مایاها در شهرهایی مثلتیکال، پالنگ کی و کوپان زندگی می کردند. حاکمان آنها در این نواحیعبادتگاههای هرمی شکل، قصرها، بازار و میدانهای تجارتی و زمینهای ورزشیبسیار زیبایی ساختند . آموزش هنر و تجارت رونق پیدا کرد و نویسندگان بااستفاده از عکسها و نقشهای سمبلیک، یک سیستم نوشتاری ایجاد کردند.ریاضیدانان و ستاره شناسان مایا بسیار متخصص بودند.
عبادتگاه هرمی شکل
تعداد بسیاری زیادی از اهرام سنگی (معبدهای هرمی شکل) در جنگلهای انبوهآمریکای مرکزی پنهان شده اند. بسیاری از این اهرام توسط مایاها، در حدفاصل سالهای 300 میلادی و 900 میلادی ساخته شدند. یکی از بزرگترین هرمها،معبد کتیبه ها در منطقه پالنگ در مکزیک می باشد.
معبد کتیبه ها
(تابوتهای سنگی) که روی آنها کتیبه هایی به خط مایائی وجود داشت در این اهرام پیدا شدند.
حروف تصویری مایاها
کسی تا کنون طریقه خواندن خط مایاها را که با استفاده از حروف تصویرینوشته می شد، کشف نکرده است. نخستین حروف تصویری روی سنگهای یاد بودیحکاکی شدند که برای بزرگداشت حاکمان یا ثبت وقایع مهم بود. سپس حدودا ازتاریخ 890 میلادی، کاهنان مایا روی کاغذ های ساخته شده از پوست درختان بااستفاده از قلم های ساخته شده از موی خوک وحشی، می نوشتند. یک کتاب مایارا کودکس (مجموعه قوانین) می نامند.

گاه شمار مایاها این تصاویر نمادین خدایان و حیوانات، تاریخی برابر با یازدهم فوریه سال 526 میلادی را نشان می دهد.
1000 سال قبل از میلاد
روستاهای کوچک کشاورزنشین مایاها ، مذهب و فنون و صناعت تمدنهای اولمک،ژآپوتک و تئوتی واکان متعلق به آمریکای مرکزی، را از طریق تجارت و جنگ،تاثیر پذیرفتند و آن را توسعه دادند.
292 میلادی
فرهنگ قدیمی مایاها شروع به رونق یافتن می کند. شهرها با ساختمانهای سنگیمخصوص جشنها در روی زمینهای کشاورزی روستاهای قدیمی ساخته شدند. اولینکتیبه مایاها در سال 292 میلادی روی بنای یادبودی قرارداشت که در شهرتیکال، گواتمالا، پیدا شد.
600
سال 600 فرهنگ قدیمی مایاها در اوج خود قرار دارد. کشیشهای قدرتمند وحاکمان نیرومند ، به نواحی شهری مثل کوپان و پالنگ کی تسلط پیدا می کنند.آنها معابد و قصرهای بسیار زیبایی می سازند و دستاوردهای خود را رویسنگهای یادبود می نویسند.
800
کار ساخت ساختمانها و کتیبه ها در بسیاری از شهرهای مایا از قبیلواکساکتوم، زولتان و زامانتوم متوقف می گردد. این امر بیانگر سقوط قدرتکشیشها و حاکمان می باشد.
900
بسیاری از نواحی شهری گواتمالا، شامل کریگ، تیکال و پلانگ کی، تخلیه میشوند. شهرهای جدید مایایی شامل اوسمال، مایاپان و چیچن ایتزا در شبه جزیرهیوکاتان در مکزیک دستخوش نابودی نشدند. اما این مراکز در زمینه آموزش وهنر، به پای زمینهای پست قدیمی، نمی رسیدند.
1000
شهرهای مایایی چیچن ایتزا بوسیله تولتکهای مهاجم تسخیر شده و گسترش پیدا می کنند.
1401 ـ 1200
شهر مایاپان که دارای حصاردیواری بود. پایتخت شهرهای مایا می باشد. این شهر یک مرکز تجاری مهم محسوب می شود.
1502
کریستف کلمب کاشف، در سفر چهارم خود به آمریکا ، تجار مایایی را روی جزایردور از هندوراس می بیند. آنها از دانه های کاکائو ، به عنوان پول استفادهمی کردند.
1520
فاتحان اسپانیایی با مایاها روبرو می شوند، که در شهرهای کوچکی که توسطرئیسهای کوچک اداره می شد، زندگی می کردند. این شهرها در شبه جزیرهیوکاتان قرار دارد.
تا قبل از سال 900 میلادی تمدن مایایی در سرزمینهای پست، گواتمالای امروز،رو به زوال رفت. نواحی شهری تحلیه شدند و مجسمه های سنگی و عبادتگاههایجدید ساخته نشد. هیچ کس نمی داند علت ترک آن شهرهای زیبا توسط مایاها باآن سرعت چه بود.
زمین لرزه یا بیماری؟
برخی از کارشناسان معتقدند که شهرهای مایاها بر اثر یک زلزله عظیم، ویرانشدند. از طرفی، ویرانه های موجود، هیچ مدرکی را که دلیل بر وقوع چنینفاجعه ای باشد، نشان نمی دهند. برخی نیز بر این باورند که مایاها، بر اثرشیوع مالاریا یا تب زرد، از شهرهاشان گریختند. اما ظاهرا هیچ یک از این دوبیماری، تا قبل از فتح آمریکا توسط اسپانیا، در آنجا وجود نداشته است. ازطرفی اگر مایاها قبل از اشغال آمریکا توسط اسپانیا، دچار تب زرد شدهبودند، بطور طبیعی در برابر شیوع مجدد آن در قرن 17م، مصونینت بیشتری میداشتند.
بحران کشاورزی
صاحب نظران دیگر معتقد هستند که زوال ناگهانی این تمدن، احتمالا در اثرنابودی و سوزاندن مزارع کشاورزی حادث شده است. زارعین باستانی آمریکاییدرختها را قطع کردند و بعد کنده آنها را سوزاندند تا به زمین کشاورزیبیشتری برای کشت ذرت دست پیدا کنند. اما زمینهایی که به این شکل بوجودبیایند، به تدریج حاصلخیزی خود را از دست می دهند و زارعین مجبورند همینکار را در جایی دیگری تکرار کنند. روش کشاورزی سوزاندن درختان، علت مهاجرتمداوم قبایل قدیمی را توضیح می دهد، اما کاملا سرنوشت مایاها را روشن نمیکند. بعضی از شهرهای متروک مایاها در نواحی که سکنه کشاورز آن، مزارع خودرا پس از برداشت محصول آتش می زدند، قرار نداشتند. بعنوان مثال شهر کوپلن، در منطقه حاصلخیز دره اطراف رودخانه قرارداشت.
قیامهای سیاسی
هنر مایایی در قرن نهم میلادی زرق و برق بیشتری پیدا کرد. بعضی ازدانشمندان بر این عقیده هستند که علت این امر، فساد ایجاد شده در میاناقوام حاکم نواحی شهری بوده است. کاهنان و اشراف، جامعه سنتی مایایی راتحت سلطه خود داشتند. آنها دستور ساخت معابد هرمی شکل، قصرها و بناهاییادبود را صادر کردند و تنها عده ای خط سمبلی مایایی و تقویم آنها را میتوانستند بخوانند. احتمالا سقوط بسیاری از تمدن های قدیمی مایا در اثرقیام سیاسی مردم عادی بر علیه حکام بوده است. ممکن است بیماری، کمبود غلاتو یا بلایای طبیعی از دلایل انقلاب مردم بوده باشد.
حقایق ثبت شده
تجار مایا را به نام »پولم ها» می خواندند. آنها خدایان خاص خود را داشتندو از پرداخت مالیات معاف بودند. پولمها (تجار) به تجارت نمک، پنبه،کاکائو، عسل، موم، ماهی و سنگ چخماق در طول مسیر رودخانه ها، مابین شهرهایمایا، می پرداختند. آنها به تجارت اشیاء زینتی مانند طلا، سنگهای قیمتی وپرهای زرد مایل به سبز پرنده ای به نام کتسال، نیز دست می زدند. آنها ازدانه های کاکائو، ریسمانهایی که زنگوله های مسی از آن آویخته بود، وصدفهای قرمز رنگ به عنوان پول استفاده می کردند.
چکیده
قوم مایا با فرهنگ ترین جامعه را در سراسر آمریکای مرکزی تشکیل داد . آناندر زمینه های ادبیات نوشتاری ، شهرسازی ، ریاضیات و ستاره شناسی به پیشرفتهای قابل توجهی نایل آمندند . مایاها ، باآن که فرهنگ اولمک در کرانه هیخلیج مکزیک حدود نهصد سال پیش ازمیلاد رو به انحطاط رفته بود شدیداً تحتتأثیر شیوه ی تفکر آنها بودند . تمدن درمیان قوم مایا پیشرفت میکرد و آنانبه داد و ستد بازرگانی با شهرهای مونت آلبان و تئوری هوآلکان در شمالپرداختند . اما باید درنظر داشت که شهرسازی مایاها پیش ا ز آنکه شهرهایباستانی فوق ساخته شوند ، آغاز شده بود . مایاهای باستانی از یک نژاد وتیره بودند و به زبانهایی مشابه سخن میگفتند . سرزمین های اولیه قوم مایاشامل منتهی الیه جنوبی مکزیک ، گواتمالا ، بلیز و قسمتی از کاستاریکا وهندوراس می شد ، مساحتی تقریباً به اندازه ی بریتانیای کبیر . قلمرومایاها را میتوان به سه بخش تقسیم کرد : نواحی کوهستانی جنوبی که به سواحلاقیانوس آرام می رسد ، نواحی مرکزی پوشیده از جنگل و نواحی خشک شمالی بعداز دوره ترقی این تمدن ، سرانجام نه پیشگویی ها توانست تمدن مایا راز افولنجات بخشد و نه قربانی کردن ها . این افول به دلائل مختلفی می توانستهباشد : به خاطر پیشی گرفتن میزان افزایش جمعیت از میزان تولیدات غذایی ،منازعات بین شهر ها ، خشکسالی طولانی که مردم را مجبور به ترک شهر ها کردهباشد . این اضمحلال کلاسیک را یکی از عمده ترین تغییرات تاریخ بشری خواندهاند والبته این به معنای پایان سرنوشت مایا نبود . درهمان زمان در نواحیشمالی تعدادی شهر که از سیمای کلاسیک مایا سهمی داشتد ، ساخته شد .
"ریاضیات در سنگ نبشته ها "
در تمام تمدنهای دنیا , کتابت به صورت ناقص اغاز شد و در طول سیرخود,بصورت یکنواخت و تدریجی تکامل پیدا کرد . اما این امر در مورد مایاهاصدق نمی کند, زیرا هنر کتابت انها از همان اغاز تمدنشان به حد کمال رسیدهبود . در ریاضیات نیز مایاها از وجود صفر باخبر بوده اند , انها صفر رابصورت یک صدف ریز بکار میبردند . همچنین به سیستم اعشاری,لگاریتم و دیگرمحاسبات ریاضی اشنا بوده اند پرفسور " انر " در این باره چنین نوشته است :موقعی که تصویری در یک کتیبه مثلا 10 مرتبه یا بیشتر تکرار میشود و یاتعداد پله های یک هرم تا انتهای بصورت دقیق و حساب شده محاسبه میگردد, ایننشانه یک محاسبه دقیق ریاضی میباشد . تمام هنر مایاها در ریاضیات متمرکزشده بود که در نهایت به روی کتیبه های سنگی منتقل شده است . علم نجوم نیزدر مایاها نسبت به بقیه اقوام ان سرزمین به مراتب پیشرفته تر بوده است,اگاهی انها به سیستم منظومه خورشیدی و صور فلکی تعجب برانگیز است . یک طاقبا عظمت به یادبود کنگره ستاره شناسی که در 2 ماه سپتامبر 503 میلادی در"کوپان" ان سرزمین برپاگردید,بنا شده است ( واقعا جای تعجب دارد که اینقوم اسرارانگیز این همه علم و معرفت را از کجا اموخته اند.؟. کتیبه ای کهنشان از گرامی داشتن این کنگره ستاره شناسی که در ان بزرگترین عالمان وستاره شناسان مایا در ان شرکت کردند با تاریخ مختص مایا بر طاق یکی ازبناها نقش بسته است.!! ) ساختمان رصدخانهی انها بطور شگفت انگیزی مشابهرصدخانه های امروزی ما میباشد,منتهی بدون وجود دستگاه و الات مدرن ستارهشناسی امروز, و جای تعجب اینجاست که انها بدون داشتن این قبیل تجهیزاتچگونه توانسته اند اطلاعات دقیقی در مورد اجرام سماوی کسب نمایند.!! ایابراستی انها " اربابان کره زمین " بوده اند.؟ اجازه دید یک نگاه کلی بهشهرهای مایا بیندازیم . شهرهای انها با جلال و جبروت, تمیز و مرتب بودهاست . میادین و چهارراه های انها وسیع و سطح خیابانها یا سنگفرش بوده و یابا ماده سفید سیمان مانندی پوشیده شده بود . معابد انها مزین به تصاویرعظیم موجودات عجیب و باغچه ها و اب نماهای زیبا در همه جا بچشم میخورد. یکسیستم فاضلاب بهداشتی تما شهر را در بر گرفته . جاده های انها بخوبی جادههای اینکاها نبوده ولی این چیزی از ارزش جاده های انها کم نمی کند . مثلاجادهء به طول 100 کیلومتر از کوبا به یاکزونا که با سیمان پوشیده شده وطرفین ان نرده کشی شده بود و تماما از یک منطقه صعب العبور باتلاقی گذشتهاست . سئوال این است که " مایاها که از چرخ استفاده نمیکردند و هیچ گاری ویا وسیله چرخداری در شهر انها نبوده این جاده ها را برای چه احداثکردند.؟" . مایاها انواع مختلف گیاهان را پرورش داده و رنگ های متنوعگیاهی تولید می کرده اند – مثل ابی , بنفش,نیلی و رنگهای دیگر . انهاهمچنین از لاستیک برای ساختن پای افزار,توپ بازی و ضد اب نمودن لباسهایشاناستفاده میکردند ( البته منظور از لاستیک درختی میباشد که از ان ضمغی بدستمی اید که خاصیت لاستیک دارد و به همین نام انرا میشناسند ) انها حتی ازبرگهای فندوق وحشی و با استفاده از چسب و صمغ , کاغذ و کتاب درست میکردند. با وجود اینها تفاوت تکنیک انها غیر عادی نبود . این خلاصه ای بود ازتمدنی که "مایا "نام دارد و همچنان اسرار امیز باقی مانده . هنوز کسینمیداند که انها این همه علم را از کجا بدست اوردند . چرا مهاجرت ملیکردند . و این تمدن عظیم چگونه از میان رفت . امیدوارم توانسته باشم بامعرفی این قوم اسرار انگیز کمکی هر چند کوچک در جهت معرفی این قوم پر معماکرده باشم . پایان
تقویم مایا
تقویم مایاها یکی از تنها تقویم هایی است که هم بسیار پیچیده و مبهم استهم بسیار دقیق و اعجاب آور و نشان از دقت و آگاهیشان نسبت به آسمان است .یکی از دوره هایی که آن ها به طور مرموز محاسبه کرده بودند دوره 260 روزهبوده است . همچنین در تقویمشان دوره های 365 روزه را هم پی می گرفتند .برای فهم بهتر تقویم مایا ها باید ترکیب های آن را مشخص کنیم برای محاسبهسالیانه روزها تعداد کل بر عدد 365 قرار می گرفت و از طریق توالی 18 فاصلهزمانی 20 روزه، به 5 روز ویژه که در انتها اضافه می شد ختم می شد عدد 20اساس طرح شمارشی بین ساکنان امریکای مرکزی بود ؛ همان طور که عدد 10 اصلزیربنایی نظام دهدهی ماست احتمالا عدد بیست از شمارش انگشتان دست و پایانسان گرفته شده است در هر صورت مایا این چرخه 365 روزه را ها آب مینامیدند . همان طور که ما برای خود مبدا شمارشی قرار داده ایم سال مایا هانیز از تاریخی شمارش می شد که اهمیت مذهبی و آفرینش کیهانی داشته است نقطهآغازین تاریخ مایا در سال 3113 قبل از میلاد بوده است . مایا ها همچنین باثبت های دقیقی حرکات ماه را پیگیری می کردند اما به نظر نمی رسد که اینثبت ها اساس تقویم قمری باشد . اما تنها چرخه ای که هیچ تمدنی غیر از مایااستفاده نکرده اند چرخه 260 روزه می باشد انگیزه ای که در ورای آن وجوددارد اسرارآمیز است . البته در این باره تعابیری وجود دارد احتمال دارد کهاین فاصله با 260 روز بین ماه مه و اوت و عبور های سمت الراسی خورشیدمرتبط باشد . نظریه بعدی می گوید ارتباط این 260 روز با یک و یک دوم زمان173 روزه بین فصل های گرفتگی ها و یا یک سوم زمان 780 روزه که دوره زمانیبین چرخه های مریخ است و یا عدد تقریبی روزهای مابین اولین و آخرین طلوعناهید به عنوان ستاره بامدادی و شامگاهی ( 263 ) ، که البته شواهد به دستآمده نشان می دهد نظریه آخر احتمالا درست باشد . فلوید لونسبری متخصص حروفمایا نشان داده است که سیستمی پیچیده تر از شمارش نمادین و بازتاب چرخه ایدر هسته ستاره شناسی و تقویم نگاری مایا نهفته است که بسیاری از ترکیب هایآن ریشه در آسمان دارند . موارد بسیاری از تقویم مایا به دست آمده مثلا آنها در مورد قطب های خورشید اطلاع داشته اند ! و بر همین اساس محاسبه کردهبودند که هر 18000 سال قطب های خورشید دارای فعل و انفعالاتی می شود که برروی موجودات زمین اثر می گذارد . آن ها می دانسته اند که زمین گرد است واین زمین است که به دور خورشید می گردد . آن ها از سیاره نپتون و اورانوسهم با خبر بوده اند !! و در استرلاب هایشان این سیارات را نیز رسم کردهاند ( این سیارات در آسمان تنها با چشم مسلح قابل رویتند و در قرن 19 و 18میلادی کشف شده اند ) برای آن ها اعداد 20 ، 18 ، 13 و 260 مقدس بوده و درپیشگویی های کیهانی از آن استفاده می کرده اند . در تمدن مایا چیزی که بیشاز هر مساله ای مورد بحث است ناپدید شدن ناگهانی آن هاست و این مشخص شدهدر طی زمان کوتاهی همه چیز را رها کرده اند . عده ای از آن ها به کوه هایدسترسی ناپذیر آند مهاجرت کرده و پس از آن به طور ناگهانی محو گشته اند .تمدن های امریکای مرکزی به خصوص مایا ها اسرار حل ناشده ای دارد که نمیتوان پاسخ قانع کننده ای به آن ها داد ، جز اینکه گذشتگان چیزی فرای تصورما بوده اند ..



اربابان زمین لفظیست که خودشان روی تمدنشان گذاتشته اند تمدنی که آنچنانقدیمی نیست و البته پر از ابهام . مامن اصلی مایا ها در کشور گواتمالا ومکانی به نام پیتن بود . آن ها حدود دوهزار سال قبل در امریکا به سر میبردند قدیمی ترین تاریخی که در دست است مربوط می شود به 58 میلادی . اماحدود دو قرن بعد آن ها به قسمت های شمالی مهاجرت کردند به سمت مکزیک ،هندوراس و کشورهای حوضه امریکای مرکزی . بعد از چند قرن زندگی آن ها بهطور نامعلومی خانه و کاشانه را رها کردند و اجازه دادند جنگل ها به درونسرزمینشان ریشه دواند . آن ها به یوکاتان نقل مکان کردند جالب اینجاست کهمکانی را ترک گفتند که حاصلخیز و بهشت مانند بود در صورتی که سرزمین جدیدآن ها قلمرو حیوانات و حشرات سمی بود و غیر قابل سکونت .سرزمین اولیه آنها باشکوه بود به طوری که یک رصد خانه که مرکز مهم ستاره شناسی بود وبنایی جالب که یک هرم در داخل یک هرم دیگر بود داشتند. در همان نزدیکی،شهرمذهبیشان" تیکالا" قرار داشت دارای معابد با شکوه،باغ های معلق و یکاستادیوم ورزشی که بازیی شبیه به بسکتبال امروزی داشت . در قلمرو جدیدشانیوکاتان شهرهای مهمی مثل اوکسمال و چیکن ایتزا بود . اگر بخواهیم دقت کنیماکثر بناهای ساخته شده شبیه بناهایی است که در جنوب شرقی آسیا قرار دارد وبسیاری از آن ها با توجه به طرح های آسمانی ساخته شده است .

در کنار خیابان های شهر مایا چشمه های آب گرم و سردموجود بوده و بعضی از محققین معتقدند که آن ها آب را با وسائل مخصوصی گرممی کرده اند . جالب اینجاست که با این تمدن،از چرخ استفاده نمی کرده انداما جاده کشی های دقیقی دارند که بعضی از آن ها تا آن سوی کوهستان همکشیده شده است اما کسی نمی داند آن ها که چرخ نداشته اند چرا یک چنین جادههای دقیقی می ساخته اند ؟!!